Makale Adı: Maverdî’nin Düşüncesinde Devlet ve Siyaset
Yazarlar: Muhammad Vahib * Doç Dr. Salih Yalın
عنوان مقاله: دولت و سیاست از دید امام ماوردی
نویسنده گان: محمد وهیب* و صالح یالین
Doi: https://doi.org/10.69892/Diwan.5214
ORCID*: https://orcid.org/0000-0003-0673-1165    ORCID: https://orcid.org/0000-0001-8537-3380

Özet:

Maverdî (ö. 450/1058) IV/X. asırda yaşamış bir İslâm düşünürü olarak muhtelif alanlarda pek çok eser kaleme almıştır. Ancak teliflerinin birçoğu günümüze kadar ulaşmamıştır. Onun yazılarından bir kısmının devlet, siyaset ve felsefe ile ilgili olduğu söylenebilir. Maverdî, birçok eserinde kendinden önce gelen fikir ve düşünce birikiminden büyük ölçüde yararlanmıştır. O, her şeyden önce Hz. Peygamber’in uygulamalarını, hulefâ-yı râşidîn’in devlet ve siyasetle ilgili düşüncelerinden ve birikimlerinden yararlanmıştır. Ayrıca, selef-i sâlihîn âlimlerinin ve sonraki düşünürlerin fikirlerinden ve birikimlerinden de yararlanmıştır. Ona göre, her devlet bir toplum üzerine inşa edilir ve devleti yönetenler ise toplumun din, mezhep, kültür gibi yapılarına uygun bir siyaset politikası düzenlemelidir. Toplumu yöneten devlet başkanı ve siyasetçilerin birtakım vasıflara sahip olması gerekir ve bu yöneticiler güttükleri siyaset ve uygulamalarla halkın dikkatini çekmelidirler. Bu çerçevede, Maverdî’nin eserleri, İslâm düşüncesinin ve siyasî teorilerinin gelişimine önemli katkılarda bulunmuştur. Onun eserlerinde, İslâm’ın siyasî ilkeleri ve devlet yönetimi hakkındaki görüşleri detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Bu makalede Maverdî’nin düşüncesinde devlet ve siyaset; devletin ihtiyaçları, yöneticileri, yönetim tarzı gibi hususlar incelenecektir.

Anahtar Kelimeler: İslam Felsefesi, Maverdî, Düşünce, Devlet, Siyaset, Yönetici.

چکیده

امام ماوردی (متوفی ۴۵۰/۱۰۵۸) در قرن دهم میلادی زیسته و یکی از دانشمندان مسلمان بوده که در ابعاد مختلف آثار زیادی تحریر نموده است. بسیاری از نوشته‌های او امروز قابل دسترس نیست. آثار مطبوع وی در رابطه به فلسفه، سیاست و دولت به قلم گرفته شده که در آن از افکار و اندیشه علماء قبل از خودش استفاده عظیمی شده است. امام ماوردی در آثار خویش پیرامون دولت و سیاست نخست از احادیث و سیرت پیامبر اسلام، اندیشه و افعال خلفای راشدین، سلف صالح و دیگر اندیشمندان که در زمینه نظریات بیان کرده‌اند سودمند گردیده است. از دید وی اساس هر دولت را جامعه تشیکل می‌دهد. اشخاصی که دولت را اداره می‌کند ساختار سیاسی را باید براساس جامعه که در آن موارد دینی، مذهبی، فرهنگی وجود دارد سر و سامان دهد. هم‌چنان رهبران که جامعه را اداره می‌نمایند، دارنده اوصاف خاصی میباشند. بنابر‌ین رهبران و سیاست‌مداران طوری رفتار نمایند که مورد توجه جامعه قرار گیرند. چنانچه که در آثار و افکار وی از توسعه سیاست اسلامی و اداره دولت بحث مفصل انجام شده. در این مقاله دولت، سیاست، نیازهای دولت، سیاسیون، اداره کنندگان و شیوه رهبری و اداره از دید امام ماوردی مورد بررسی قرار گرفته است.

کلمات کلیدی: فلسفه اسلام، ماوردی، اندیشه، دولت، سیاست، رهبر.

Makale İndir مقاله را دانلود کنید 

نمایش بیشتر
دکمه بازگشت به بالا