تحلیل عوامل تربیتی کنترول غرایز جنسی در قرآن کریم

نویسندگان

DOI::

https://doi.org/10.69892/diwan.2025.128

کلمات کلیدی:

تربیت, عوامل, غرایز جنسی, قرآن کریم, کنترول

چکیده

کنترول غرایز جنسی یکی از مهمترین مسائل تربیتی در جوامع اسلامی است که قرآن کریم به آن توجه ویژه‌ای دارد. در جوامع معاصر، عدم توانایی مهار صحیح این غریزه و ناکارآمدی برخی روش‌های مقابله با آن، یکی از چالش‌های مهم اجتماعی و اخلاقی محسوب می‌شود. هدف این پژوهش بررسی عوامل تربیتی مؤثر در کنترول غرایز جنسی از منظر قرآن کریم و ارائه راهکارهای عملی بر اساس آموزه‌های قرآنی است. از جمله این عوامل می‌توان به رعایت حجاب و پوشش اسلامی، پرهیز از اختلاط غیر ضروری زن و مرد، رعایت آداب ورود و کسب اجازه، نهی از رفتارهای تحریک‌آمیز، تسهیل ازدواج و ترویج ساده‌زیستی، امتناع از دوستی با جنس مخالف، حرمت مقدمات زنا، کنترول نگاه، محدودیت در خروج غیر ضروری از خانه و نظارت بر رفتار اجتماعی زنان و دختران اشاره کرد. بررسی این آموزه‌ها نشان می‌دهد که قرآن کریم با ارائه راهکارهای عملی و مؤثر، بنیان‌های کنترول غرایز جنسی و اجتماعی سالم را برای افراد و جامعه ترسیم کرده است. قابل ذکر است که تحقیق حاضر با روش توصیفی– تحلیلی و بر اساس مطالعات کتابخانه‌ای انجام شده است.

بیوگرافی نویسنده

بهرام الدین محقق، موسسه تحصیلات عالی نیمروز

نامزد پوهنیار، دیپارتمنت تعلیمات اسلامی، پوهنځی شرعیات،  موسسه تحصیلات عالی نیمروز، نیمروز، افغانستان.

مراجع

قرآن کریم

1. أبو منصور، محمد بن احمد. تهذیب اللغة. بیروت: دار احیاء التراث العربی، 2001 م.

2. إبن باز، عبدالعزیز بن عبدالله. التبرج و خطر مشارکة المرأة للرجل فی میدان عمله. المملكة العربية السعودية: وزارة الشؤون الإسلامية والأوقاف والدعوة والارشاد، 1423هـ.ق.

3. إبن عابدین، محمد أمين بن عمر. الدر المختار و حاشیة إبن عابدین رد المحتار. جلد 2،3،6. بیروت: دار الفكر. 1412هـ.ق/1992م.

2. إبن نجيم، زين الدين بن ابراهيم بن محمد. البحرالرائق شرح كنز الدقائق. بیروت: دارالمعرفه، بی‌تا.

3. اندلسی، ابوحیان محمد بن یوسف. البحر المحیط فی التفسیر. بیروت: دارالفکر، 1420هـ.ق.

4. بخاری، أبو عبدالله. محمد بن إسماعيل. صحیح البخاری. بی‌جا: دار طوق النجاة، 1422 هـ.ق.

5. بيهقی، أحمد بن الحسين بن علي. شعب الایمان. رياض: مكتبة الرشد للنشر والتوزيع، 1423 هـ.ق/ 2003 م.

4. تفسير نور. مترجم. خرم دل، دکتور مصطفی. بی‌جا: بی‌چا، نسخه التكرونيكی، المكتبة الشاملة، الاصدار الرابع، بی‌تا.

6. جرجاوی، شیخ علی احمد. حکمة الشریع الاسلامی. بیروت: لبنان، دارالفکر، 1424هـ.ق/ 2003 م.

7. جصاص، أحمد بن علي أبو بكر الرازي. احكام القرأن. بيروت: دار إحياء التراث العربي، 1405 هـ.ق.

8. فرزندوحی، جمال «و دیگران». "راه کارهای جلوگیری از انحرافات جنسی از دیدگاه قرآن و روایات". فصلنامۀ پژوهشنامۀ معارف قرآنی 3/11 (زمستان 1391). 36-56.

9. جوركوبه، علي محمد. "پیشگیری اجتماعی از جرایم جنسی در قرآن". قرآن، فقه و حقوق اسلامی 2/3 (پاییز و زمستان 1394). 119-147.

11. خوجه، لطف الله بن عبدالعظیم. تسویة المرأة بالرجل. بی‌جا: چاپ اول، دارالسلف. 1440هـ.ق/ 2019 م.

12. رازی، مفاتیح الغیب او التفسير الكبير للامام فخرالدين. بی‌جا: موقع شبكة مشكاة الاسلامية. نسخه الكترونيكی از المكتبة الشامله، الاصدار الرابع، بی‌تا.

13. السبت، خالد بن عثمان. الاختلاط بین الجنسین فی المیزان. بی‌جا: چاپ اول، مكتبة دار المنهاج للنشر و التوزيع، 1432هـ.ق.

14. سجستانی، ابوداود سلیمان إبن اشعث. سنن ابی داود. بیروت: دارالفکر، بی‌تا.

15. سرخسی، محمد إبن أحمد بن أبی سهل شمس الأئمة. المبسوط للسرخسی. بيروت: دار المعرفة، 1414هـ.ق/ 1993م.

17. شحود، علی بن نايف شحود. احكام الحجاب. دائرة معارف الأسرة المسلمه. بی‌جا: نسخه الكترنكی المكتبة الشامله، الاصدار الرابع، بی‌تا.

18. صابونی، محمد علی. روائع البيان تفسير آيات الأحكام. بیروت: مكتبة الغزالی- دمشق، مؤسسة مناهل العرفان، 1400هـ.ق/1980م.

19. صابونی، محمد علی. مختصر تفسیر إبن کثیر. بیروت: لبنان، دارالقرآن الکریم، 1402هـ.ق.

20. صالح المرشد، منصور بن سعد. غض البصر و اثره فی الوقاية من الجريمة الاخلاقية. بی‌جا: جامعة نايف العربية للعلوم الأمنية. 1429هـ.ق/ 2008م.

21. طبرانی، سلیمان إبن احمد إبن ایوب. المعجم الکبیر. القاهرة: مكتبة إبن تيمية، 1415 هـ.ق /1994 م.

22. عثمانی، مفتی محمد شفیع. معارف القرآن. مترجم: مولانا محمد یوسف حسین پور. تربت جام: انتشارات شیخ الاسلام احمد جام، 1377هـ.ق.

23. فارسی، امير علاء الدين علی بن بلبان. صحیح إبن حبان. بيروت: مؤسسة الرسالة، الطبعة الأولى، 1408 هـ.ق / 1988م.

24. قلعجی، محمد رواس. معجم لغة الفقهاء. بی‌جا: دار النفائس للطباعة والنشر والتوزيع، چاپ دوم، 1408 هـ.ق / 1988 م.

25. كاسانی، علاء الدين أبو بكر بن مسعود. البدائع الصنائع في ترتيب الشرائع. بی‌جا: دار الكتب العلمية، 1406هـ.ق - 1986م.

26. محلي، جلال الدين محمد بن احمد. تفسير الجلالين. قاهره: دار الحديث، بی‌تا.

27. محمد إبن أحمد الصالح، التحديات المعاصرة للأسرة المسلمة وحلولها ظاهرة العزوف عن الزواج مظاهرلإ غراء بالفواحش العلاقات الجنسية المحرمة وآثارها. بی‌جا: المجمع الفقهي الإسلامية، جامع الكتب الإسلامية، بی‌تا.

28. مرغينانی، أبو الحسن برهان الدين. الهدایه فی شرح البدایه. بيروت: لبنان، دار احياء التراث العربي، بی‌تا.

29. مروتی، سهراب «و دیگران»، "علل و عوامل انحرافات جنسی از دیدگاه قرآن و روایات"، پژوهش نامه اسلامی زنان و خانواده 2/2 (بهار و تابستان 1393)، 93-113.

30. مهیدیة السادات مستقیمی، «و دیگران»، "تحلیلی از متانت گفتاری زبان قرآن در حورزه‌ی التذاذات جنسی"، فصل نامه شورای فرهنگی اجتماعی زنان 13/49 (پاییز 1398)، 107-156.

31. نيسابوری، مسلم إبن الحجاج ابوالحسن القشيري. صحيح المسلم. بیروت: دار إحياء التراث العربي، بی‌تا.

32. نوری‌زاد، عبدالصمد. "قرآن و بهداشت جنسی خانواده‌ها". مجله راه قرآن 3 (اردیبهشت و خرداد 1385). 30-35.

33. وزارة الأوقاف والشئون الإسلامية. الموسوعة الیفقهیة الکویتیة. جلد 19-24. کویت: دارالسلاسل، 1404 - 1427 هـ.ق.

##submission.downloads##

چاپ شده

2025-07-22

شماره

نوع مقاله

Articles